ผู้ประกอบการขนส่งทางถนน โดยเฉพาะกลุ่มรถบรรทุกขนาดใหญ่ หรือที่คนในวงการเรียกว่า “สิงห์รถใหญ่” กำลังเผชิญความท้าทายครั้งสำคัญ เมื่อทั้งมาตรการควบคุมมลพิษจากภาครัฐ และต้นทุนพลังงานที่ยังผันผวน กำลังบีบให้ธุรกิจต้องปรับตัวครั้งใหญ่
หนึ่งในมาตรการสำคัญคือ การตรวจวัดควันดำจากรถบรรทุกและรถโดยสารขนาดใหญ่ ที่กรมการขนส่งทางบกเพิ่มความเข้มงวดมากขึ้น เพื่อลดปัญหาฝุ่น PM2.5 และมลพิษทางอากาศ
แม้มาตรการดังกล่าวจะช่วยยกระดับมาตรฐานสิ่งแวดล้อมของประเทศ แต่ในอีกด้านหนึ่ง ผู้ประกอบการจำนวนไม่น้อยสะท้อนว่า ภาระต้นทุนกำลังเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะรถบรรทุกที่ใช้งานมานาน ซึ่งต้องลงทุนปรับปรุงเครื่องยนต์หรือเปลี่ยนรถใหม่ที่มีราคาหลายล้านบาท
📌ต้นทุนน้ำมันยังเป็นโจทย์ใหญ่
นอกจากมาตรการด้านสิ่งแวดล้อมแล้ว ราคาน้ำมันดีเซลที่ยังมีความผันผวนจากสถานการณ์เศรษฐกิจและภูมิรัฐศาสตร์โลก และภาวะสงครามด้วย ยังคงเป็นอีกปัจจัยสำคัญที่กระทบธุรกิจขนส่ง
ต้นทุนพลังงาน ถือเป็นหัวใจหลักของการขนส่งทางถนน เมื่อราคาน้ำมันปรับขึ้น แม้เพียงเล็กน้อย ก็ส่งผลต่อต้นทุนต่อเที่ยววิ่งทันที ขณะเดียวกัน ค่าอะไหล่ ค่าซ่อมบำรุง และค่าแรงคนขับก็เพิ่มขึ้นตามภาวะเศรษฐกิจ
ผู้ประกอบการบางรายต้องลดเที่ยววิ่ง หรือปรับเส้นทางขนส่งเพื่อประหยัดต้นทุน ขณะที่บางรายเริ่มพิจารณาขายรถหรือหยุดกิจการชั่วคราว
📌ทางรอดของธุรกิจรถบรรทุก
ผู้เชี่ยวชาญในวงการโลจิสติกส์มองว่า ทางรอดของผู้ประกอบการขนส่งในอนาคต อาจต้องอาศัยการปรับตัวหลายด้าน เช่น
• การใช้รถบรรทุกที่มีเทคโนโลยีเครื่องยนต์สะอาดมากขึ้น
• การนำระบบดิจิทัลมาบริหารเส้นทางเพื่อลดเที่ยววิ่งเปล่า
• การรวมกลุ่มผู้ประกอบการเพื่อลดต้นทุนด้านโลจิสติกส์เทรนด์ของโลกกำลังมุ่งไปสู่ โลจิสติกส์สีเขียว (Green Logistics) ซึ่งหมายความว่า มาตรฐานด้านสิ่งแวดล้อมในธุรกิจขนส่งจะเข้มงวดมากขึ้นเรื่อย ๆ
📌จุดเปลี่ยนของวงการขนส่งไทย
แม้มาตรการด้านสิ่งแวดล้อมจะเป็นสิ่งจำเป็น แต่โจทย์สำคัญคือ การสร้างสมดุลระหว่างการลดมลพิษกับการดูแลผู้ประกอบการรายเล็กที่เป็นฟันเฟืองสำคัญของเศรษฐกิจ
เพราะท้ายที่สุดแล้ว “สิงห์รถใหญ่” ไม่ได้เป็นเพียงธุรกิจขนส่ง แต่เป็นเส้นเลือดหลักของระบบเศรษฐกิจ ที่ทำให้สินค้าและวัตถุดิบจากทั่วประเทศเดินทางไปถึงผู้บริโภคได้ทุกวัน
คำถามสำคัญจึงอยู่ที่ว่า ธุรกิจขนส่งไทยจะปรับตัวอย่างไร ในวันที่ต้นทุนสูงขึ้น และกติกาของโลกกำลังเปลี่ยนไป
